اضطراب فراگیر نوعی اختلال است که موجب ایجاد نگرانی بیدلیل میشود. افرادی که به این اختلال مبتلا هستند، دائماً نگران و مضطرب هستند و نمیتوانند احساس خود را کنترل کنند.
اضطراب فراگیر نوعی اختلال است که موجب ایجاد نگرانی بیدلیل میشود. افرادی که به این اختلال مبتلا هستند، دائماً نگران و مضطرب هستند و نمیتوانند احساس خود را کنترل کنند. آمارها نشان میدهد درصد زیادی از افرادی که به اختلال اضطراب فراگیر مبتلا هستند، بیماریهای روانی دیگر همانند افسردگی را نیز تجربه میکنند. ابتلا به این اختلال معمولاً از سنین نوجوانی ایجاد میشود، اما برخی افراد در بزرگسالی نیز به آن مبتلا میشوند. زندگی با اختلال اضطراب فراگیر یک چالش طولانی مدت است که باید هر چه سریعتر درمان شود. اما روش درمان اضطراب فراگیر چیست و چه علائم و نشانههایی دارد؟ در این مقاله زهرا زندیه مشاور خانواده شما را با هر آن چیزی که لازم است در مورد اختلال اضطراب فراگیر بدانید، آشنا میکند.
تعریف اضطراب فراگیر
اضطراب فراگیر (GAD (Generalized Anxiety Disorder) یک اختلال اضطراب مزمن است که دارای نشانههایی همراه با نگرانی و استرس طولانی مدت است. در این حالت، افراد تمایل دارند بیش از حد در مورد مسائل روزمره و آینده نگران باشند، حتی اگر دلیلی منطقی برای نگرانی وجود نداشته باشد.
برای تشخیص اضطراب فراگیر، معمولا نیاز به مشاوره و تشخیص توسط یک فرد حرفهای در حوزه سلامت روانی است. درمان این اختلال ممکن است شامل روشهای رواندرمانی، مشاوره، استفاده از داروها و تغییر در روشهای زندگی و مدیریت استرس باشد.
علائم اضطراب فراگیر
افرادی که به اختلال اضطراب فراگیر مبتلا هستند، بیشتر از افرادی معمولی به استرس دچار میشوند و دائماً نگران هستند. این افراد قادر به کنترل کردن اضطراب خود نیستند و معمولاً علائم متفاوتی را تجربه میکنند. این بیماری معمولاً در کودکی یا نوجوانی ایجاد میشود، اما درصد افرادی که در بزرگسالی نیز به اضطراب فراگیر مبتلا میشوند، زیاد است. در ادامه به رایجترین علائم اضطراب فراگیر اشاره شده است.
- مشکل در خوابیدن
- لرزش بدن
- انقباض عضلات
- سردرد
- تحریکپذیری
- تعریق
- گرگرفتگی
- احساس سبکی سر
- مشکل در تنفس
- حالت تهوع
- تکرر ادرار
- احساس گرفتگی در گلو
- خستگی
- عدم تمرکز
- مبهوت شدن
- عدم احساس آرامش
علت ابتلا به اختلال اضطراب فراگیر
اختلال اضطراب فراگیر زمانی ایجاد میشود که فرد قادر به کنترل استرس درونی خود نباشد. در بسیاری از موارد این بیماری ریشه ژنتیکی دارد و برخی اوقات نیز در اثر به هم ریختن تعادل هورمونها در بیماریهایی نظیر پرکاری تیروئید ایجاد میشود. در بسیاری از مواقع نیز اختلال اضطراب فراگیر در اثر قرار گرفتن در شرایط استرسزا ایجاد میشود و به یک مشکل مزمن در فرد تبدیل میشود. مطالعات انجام شده در سال 2015 نشان میدهد که بیشتر افراد درونگرا به مشکل اضطراب فراگیر مبتلا میشوند. طبق بررسیها شیوع اختلال اضطراب فراگیر در زنان 7/7 درصد و در مردان 4/66 درصد است.
در ادامه به رایجترین دلایل اضطراب فراگیر اشاره شده است.
- مشکلات هورمونی
- ژنتیک
- تیپ شخصیتی
- تفاوت در عملکرد مغز
معرفی روشهای مختلف مدیریت و درمان اضطراب فراگیر
برای مدیریت و درمان اضطراب فراگیر، روشهای مختلفی وجود دارد که افراد میتوانند از آنها بهره ببرند. همچنین، درک و آگاهی کافی از این روشها و امکانات درمانی موجود، به افراد کمک میکند تا به طور فعال در فرایند درمان شرکت کنند و بهبود قابل توجهی را تجربه کنند. در ادامه، به معرفی برخی از این روشها میپردازیم:
- روشهای روانشناختی:
انواع تکنیکهای روانشناختی میتواند به افراد کمک کند تا اضطراب خود را مدیریت کنند. برخی از معروفترین روشهای روانشناختی عبارتند از:
– آموزش تمرکز و تنفس عمیق: این روش، افراد را آموزش میدهد که با تمرکز بر روی نفس خود و تنفس عمیق، استرس و اضطراب را کاهش دهند.
– تحریک تصویرسازی: این روش به افراد کمک میکند تا با تصور تصاویر آرامشبخش و مثبت در ذهن خود، اضطراب خود را کاهش دهند.
– روان درمانی شناختی-رفتاری: این روش، به افراد کمک میکند تا الگوهای منفی در تفکر و رفتار خود را شناسایی و تغییر دهند و راههای سازندهتری برای مواجهه با اضطراب را یاد بگیرند.
- درمان دارویی:
در برخی موارد، درمان دارویی ممکن است به عنوان روش مکمل استفاده شود. پزشکان ممکن است داروهای ضداضطراب یا ضدافسردگی را به افراد تجویز کنند تا علائم اضطراب را کاهش دهند. همچنین، در مواردی که اضطراب با عوارض جسمی همراه است، داروهای مشتقات آنتیدپرسانتها نیز ممکن است مفید باشند.
- درمانهای ترکیبی و تیمی:
در برخی موارد، استفاده از درمانهای ترکیبی و تیمی میتواند موثرتر باشد. این به معنای ترکیب روشهای مختلف درمانی است مثلا استفاده همزمان از روشهای روانشناختی و درمان دارویی. این روشها معمولا توسط یک تیم متخصص، شامل پزشکان، روانشناسان و سایر متخصصان بهداشت روانی ارائه میشوند. همکاری این تیمها در تشخیص، برنامهریزی و ارائه درمان مناسب، بهبود نتایج درمان را به همراه خواهد داشت.
معرفی راهکارهای پیشگیری از اضطراب فراگیر
راهکارهای پیشگیری میتوانند به طور قابل توجهی در کاهش احتمال بروز اضطراب فراگیر و بهبود کیفیت زندگی کمک کنند. مراقبت از سلامت روانی خود و انجام اقدامات پیشگیرانه میتواند به شما کمک کند تا از اضطراب فراگیر جلوگیری کنید یا آن را کاهش دهید. در ادامه، به برخی از راهکارهای پیشگیری از اضطراب فراگیر درمان اشاره میکنم:
- تغذیه سالم:
تغذیه سالم میتواند تاثیر قابل توجهی در بهبود سلامت روانی داشته باشد. سعی کنید از مواد غذایی سالم و تغذیههای متنوع استفاده کنید که شامل میوهها، سبزیجات، محصولات غنی از فیبر، مواد غذایی حاوی اسیدهای چرب امگا-۳ و غذاهایی با مقدار مناسب ویتامینها و مواد معدنی باشد.
- ورزش و فعالیت بدنی:
فعالیت بدنی منظم و ورزش باعث بهبود خلق و خوی شما میشود که احساس عمومی بهتری را به همراه دارد. هر فعالیت بدنی که شما را شاداب و پرانرژی کند، میتواند به کاهش استرس و اضطراب کمک کند. سعی کنید روزانه حداقل ۳۰ دقیقه فعالیت بدنی ملایم یا متوسط را در برنامه روزانه خود قرار دهید.
- مدیریت استرس:
یکی از عوامل مهم در بروز اضطراب فراگیر، استرس ناشی از زندگی روزمره است. برای پیشگیری از اضطراب، مهارتهای مدیریت استرس را یاد بگیرید. از روشهای مختلفی مانند تمرینات تنفس عمیق، مدیتیشن، یوگا، تکنیکهای آرامش بخش مثل موسیقی، کتاب خواندن، گردش در طبیعت و اجرای فعالیتهای روزمره که شما را آرام میکنند، استفاده کنید.
- مراقبت از خود:
به خواب کافی، استراحت مناسب، وقت گذرانی با خانواده و دوستان، تعامل اجتماعی مفید، وقت گذرانی به تفریح و سرگرمی، و مراقبت از نیازهای روحی و جسمی خود اهمیت دهید. این اقدامات به شما کمک میکنند تا استرس یک روز دشوار را جبران کنید و احساس تعادل و آرامش بیشتری داشته باشید.
- مراجعه به متخصص:
در صورتی که که احساس میکنید اضطراب شما ناشی از عوامل خارجی یا ناهنجاری در زندگی روزمره شما است، ممکن است لازم باشد به متخصص مراجعه کنید. روانشناس یا روانپزشک میتواند به شما در تشخیص، درمان و مدیریت اضطراب کمک کند. آنها میتوانند راهنماییهای مفیدی درباره روشهای مدیریت استرس و اضطراب به شما ارائه دهند و در صورت لزوم، روشهای درمانی مناسب را تجویز کنند.
روش تشخیص اختلال اضطراب فراگیر
برای تشخیص اختلال فراگیر روانشناس شرایط و علائم بیمار را به دقت بررسی میکند. اگر استرس مزمن به همراه سایر علائم بیشتر از 6 ماه طول بکشد، یعنی فرد به اختلال اضطراب فراگیر مبتلا شده است. در اکثر مواقع روانشناس برای تشخیص بیماری از تست اختلال اضطراب فراگیر استفاده میکند. برای کسب اطلاعات بیشتر و رزرو وقت مشاوره روانشناسی با خانم زهرا زندیه میتوانید با شماره ۰۲۱۷۵۱۸۹۰۰۰ تماس بگیرید و کد 2328 را بگیرید.